تهران- ایرنا- یک تحلیلگر اقتصادی، راهبرد ایران در مدیریت عبور و مرور کشتی ها در تنگه هرمز را یک ابزار مشروع دفاعی توصیف کرد و با اشاره به ایده های آمریکا برای مقابله با افزایش قیمت نفت گفت: این ایده ها عملیاتی نیستند و نمی توانند به صورت پایدار قیمت نفت و انرژی را کاهش دهند.

گروه اقتصادی - شانزده روز از تجاوز ائتلاف آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران می گذرد؛ جنگی که بی تردید تبعات اقتصادی آن از مرزها و منطقه فراتر رفت و اکنون اقتصاد جهان را با خطر روبرو ساخته است؛ استفاده ایران از ابزار مدیریت تنگه هرمز که شاهرگ اقتصادی جهان تعبیر می شود، نفت ۱۰۳ دلاری را برای بازارهای جهانی رقم زد و اکنون تحلیلگران و ناظران بازار معتقدند ممکن است اعداد بالاتری در انتظار بازار نفت و انرژی جهان باشد.

هراس کشورها از کمبود سوخت و تلاش آمریکا برای مقابله با افزایش قیمت آن که به تصمیم برای آزادسازی ذخایر استراتژیک کشورها و لغو برخی تحریم ها علیه نفت روسیه منجر شده است، در روزهای اخیر نتوانسته آنطور که انتظار می رفت، قیمت نفت را به زیر ۱۰۰ دلار بازگرداند و به همین دلیل برخی تحلیلگران از هم اکنون بروز تورم و رکود در اقتصاد جهانی را نوید می دهند.

در همین راستا خبرنگار اقتصادی ایرنا با علی اشرف افخمی تحلیلگران اقتصادی و از مدیران بانکی به بررسی تبعات اقتصادی جنگ اخیر بر اقتصاد جهان و دلایل ایران برای اعمال محدودیت تردد در تنگه هرمز پرداخته است که به شرح زیر است:

راهی جز اعمال مدیریت عبور و مرور کشتی ها از تنگه هرمز نداریم

ایرنا: با توجه به تجاوز آمریکایی اسرائیلی به خاک ایران، اقدام کشورمان در مدیریت تنگه هرمز را به عنوان یک راهبرد در مدیریت جنگ چگونه ارزیابی می کنید؟

قبل از هرچیز در برابر مردم سلحشور ایران و شهدای جنگ آمریکایی - صهیونی بر علیه ایران، سر تعطیم فرود می آورم و بر این نکته پای می فشرم که آمریکا و رژیم جعلی صهیونی با سابقه حدود ۳۰۰ ساله، بر علیه تمدن چند هزار ساله ما این تهاجم را آغاز کرده اند، تهاجمی که قطعاً با شکست آنان خاتمه خواهد یافت. زیرا تاریخ گواه بر این است که ایران طی هزاران سال با متجاوزان زیادی روبرو بوده و ایران و ایرانی هنوز هست ولی از مهاجمان نامی و خبری نیست.

درباره استراتژیک بودن این تنگه، بسیاری از اندیشمندان قلم زده اند و من نیز بر این باورم که ما راهی جز اعمال مدیریت عبور و مرور کشتی ها از این تنگه نداشته و نداریم. بعلاوه وجود پایگاههای نظامی آمریکا مستقر در سرزمین کشورهای حاشیه خلیج فارس و استفاده از آنها در جنگ و حمله بر علیه مردم ما، گواهی بر درست بودن این «استراتژی دفاعی» است.

اختلال در لجستیک منطقه به اقتصاد جهان سرایت خواهد کرد

ایرنا: تاکنون همواره بر اهمیت تنگه هرمز در حوزه صادرات نفت خام تاکید می شد اما این جنگ نشان داد که خلیج فارس و این آبراهه جایگاه ویژه تری در حوزه ال ان جی دارد؛ از زمان تصمیم ایران برای مدیریت این تنگه ، این کار چه تبعاتی را در حوزه انرژی داشته است و چه آینده ای را می توان در صورت تداوم متصور شد؟

توجه داشته باشید که روزانه بیش از ۲۰ میلیون بشکه نفت صادراتی کشورهای عربستان، کویت، امارات (معادل روزانه ۱۰ کشتی ‌خیلی بزرگ حمل نفت خام vlcc) از این آبراه عبور می کردند که قریب ۲۰ درصد از خوراک مورد نیاز پالایشگاههای جهان (بیش از ۱۰۰ پالایشگاه) را تأمین می کردند. به این رقم باید صادرات بیش از ۸۰ میلیون تن ال ان جی (تولیدی قطر) و نیز ال پی جی (از کویت و عربستان) را نیز اضافه کرد. البته بایستی حمل و نقل مواد خوراکی، کشاورزی و صنعتی و معدنی (از جمله مواد اولیه کارخانجات آلومینیوم بحرین و امارات) مورد نیاز کشور های حوزه خلیج فارس و صادرات محصولات تولیدی را هم افزود.

همچنین فعالیت بنادر بزرگ خلیج فارس مانند جبل علی با ظرفیت حدود ۱۹ میلیون کانتینر در سال دچار اختلال و یا توقف می گردد. بدون تردید این اختلالات لجستیکی، محدود به کشورهای منطقه نبوده و به اقتصاد جهان سرایت خواهد کرد. مهمترین اثر آن در حوزه انرژی است که شاهد افزایش و عبور قیمت نفت از ۱۰۰ دلار هربشکه طی دوهفته اول این جنگ تحمیلی بودیم. اروپا و آمریکا و همچنین چین و هند و ژاپن بیشترین تأثیر را از بسته بودن تنگه هرمز خواهند دید.

تصورات ترامپ بر تحلیل‌های عمیق استوار نیست

ایرنا: منابع غربی گفته اند که ترامپ تصور نمی کرد ایران تنگه هرمز را ببندد و بر این باور بود تا پیش از این کار تسلیم آمریکا می شود با توجه به گذشت دو هفته از جنگ این راهبرد آیا همچنان قابل اجراست و چه دستاوردهایی تاکنون برای کشورمان داشته است؟

تصورات ترامپ بر تحلیلهای عمیق استوار نیست و بسیاری از تصمیمات این شخص خودشیفته، هیجانی و لحظه ای و غیر قابل پیش بینی است، که هم تهدید است و هم فرصت. بنظرم از این ویژگی ایشان بایستی بیشترین استفاده را کرد. چون ایشان تحمل شکست را ندارد و دنبال یک پیروزی سریع بود و هم اکنون آن را خارج از دسترس خود می بیند. مهمترین دستاورد مقاومت تحسین بر انگیز ملت بزرگ ایران، فهماندن این مطلب به آمریکا و هم پیمانان غربی و عربی اوست که نخواهند توانست بر تمدن ریشه دار ایران غلبه یابند.

ایده های آمریکا برای مقابله با بستن تنگه هرمز عملیاتی نیست

ایرنا: برای جلوگیری از اثر بسته شدن تنگه هرمز بر اقتصاد جهانی بخصوص قیمت نفت، آمریکا راهکارهای متعددی را در این دو هفته اعلام کرده است؛ از ایده اسکورت کشتی ها تا بیمه اتکایی ۲۰ میلیارد دلاری و حتی مجوز برداشت از ذخایر استراتژیک و لغو بخشی از تحریم های روسیه، چرا این راهکارها نتوانستند نفت را به زیر ۱۰۰ دلار در هر بشکه برگردانند؟

تاکنون که ایده اسکورت کشتی ها عملی نشده و به نظر نمی رسد که با توجه به توانمندی ایران، اصولاً قابل اجرا باشد زیرا در تفکر غرب، هزینه این کار بسیار بالاست و علاوه بر تحمیل آثار افزایشی قیمت انرژی ، ریسک تلفات انسانی آنان را بالا می برد که برایشان قابل تحمل نیست.

اختصاص ۲۰ میلیارد دلار به بودجه بیمه اتکایی فقط می تواند خسارت ۴۰ کشتی را تأمین و پوشش دهد یعنی عبور کشتی ها فقط برای ۴ روز!. مجوز برداشت از ذخایر استراتژیک را هم برخی کشورها صادر کرده اند ولی هنوز ثأثیری نداشته است و بنظر نمی رسد که در صورت تداوم جنگ، کارایی داشته باشد.

لغو بخشی از تحریم روسیه هم اثر معناداری نداشته، زیرا روسیه به لحاظ لجستیکی نمی تواند به نیازهای همه کشورها ، پاسخ دهد. در کوتاه و میان مدت هم امکانی برای عملیاتی کردن راهکارهای جایگزین تأمین کسری ناشی از مسدود بودن تنگه هرمز برای جهانیان و کشورهایی مانند عربستان و امارات (خطوط انتقال نفت به دریای سرخ و یا فجیره در دریای عمان) وجود ندارد. با این اوصاف، چشم اندازی برای کاهش قیمت نفت به زیر ۱۰۰ دلار هربشکه ، در صورت ادامه وضع موجود دیده نمی شود.

فشار به اقتصاد جهانی یک ابزار دفاعی مشروع است

ایرنا: رهبر انقلاب اسلامی در پیام خود از نیروهای مسلح خواستند تا این تنگه همچنان بسته بماند. به نظر شما تداوم این راهبرد به چه معناست؟

به نظر می رسد تداوم این راهبرد به معنای ادامه افزایش قیمت انرژی و فشار به اقتصاد جهانی بعنوان یک ابزار دفاعی مشروع در تحقق خواسته های بحق ایران است، زیرا آمریکا و صهیونیزم آغاز کننده این جنگ ، حمله به مدارس و بیمارستانها و قتل عام وحشیانه مردم و کودکان بیگناه ایران بودند. ایران که آغازگر جنگ نبود! حداقل طی چند ماه گذشته در حال مذاکره با نمایندگان آمریکا بود که هر دو بار، آمریکا و رژیم جعلی صهیونی به کشور ما حمله کردند. وجدانهای بیدار جهانی قضاوت کنند که ایران جز دفاع مشروع و استفاده همزمان از ابزارهای اقتصادی مثل مدیریت عبور و مرور آبراه استراتژیک هرمز، چه گزینه دیگری در مقابله با این متجاوزان فریبکار و همدستانش داشت؟

ایرنا: آیا وقت آن نرسیده است تا ایران از مالکیت خود بر تنگه هرمز علاوه بر استفاده های امنیتی و راهبردی، استفاده های اقتصادی نیز داشته باشد؟

امیدوارم این جنگ تحمیل شده ، هر چه زودتر با پیروزی ملت بزرگ ایران خاتمه یابد و دو باره شاهد پیام همیشگی ایرانیان یعنی صلح و دوستی به جهانیان باشیم و کشورهای منطقه نیز در کمال آرامش در کنار هم زندگی کنند. در شرایط صلح و آرامش در منطقه، مدیریت ایران بر تنگه هرمز با بهره مندی از قوانین بین المللی می تواند محقق شود که قطعاً بر اساس استراتژی «برد - برد» استفاده اقتصادی برای ایران و دیگر کشورهای متطقه بدنبال خواهد داشت.