از خاموشی نازلها تا سهمیه 30 لیتری بنزین برای هر ایرانی
دولت برای مدیریت مصرف بنزین و کنترل ناترازی انرژی، 3 سناریو را بررسی میکند. این طرحها از ثابت ماندن قیمت بنزین و محدود شدن عرضه در جایگاهها تا اختصاص سهمیه به همه افراد جامعه حتی بدون خودرو را شامل میشود.
به گزارش ایران جیب، افزایش فاصله میان تولید و مصرف بنزین باعث شده دولت به دنبال مدلهای جدیدی برای مدیریت توزیع سوخت باشد. در حال حاضر سه طرح پیشنهادی مطرح شده که هرکدام مزایا و معایب متفاوتی دارند.
طرح اول بنزین؛ توزیع محدود بر اساس میزان تولید
در این سناریو قیمت بنزین تغییری نمیکند، اما میزان عرضه در جایگاهها به اندازه تولید روزانه کشور محدود میشود.
بر اساس این طرح، اگر تولید روزانه بنزین حدود 121 میلیون لیتر باشد، تنها همین میزان در جایگاهها عرضه خواهد شد و پس از پایان موجودی، نازلها متوقف میشوند.
مزایای طرح اول
جلوگیری از افزایش قیمت رسمی بنزین
کنترل مستقیم مصرف سوخت
کاهش فشار بر منابع تولید و واردات بنزین
معایب طرح اول
احتمال ایجاد صفهای طولانی در جایگاهها
ایجاد محدودیت برای افرادی که مصرف ضروری دارند
احتمال اختلال در حملونقل در روزهای پرمصرف
طرح دوم بنزین؛ تقسیم تولید کشور بین خودروها
در سناریوی دوم، کل تولید روزانه بنزین بین خودروهای موجود تقسیم میشود. افرادی که بیش از سهمیه تعیینشده مصرف کنند، باید بنزین اضافی را با نرخ آزاد خریداری کنند.
این مدل شباهت زیادی به طرحی دارد که قرار بود به صورت آزمایشی در کرمان اجرا شود.
مزایای طرح دوم
توزیع عادلانهتر بنزین بین دارندگان خودرو
جلوگیری از مصرف بیرویه
حفظ امکان خرید بنزین برای مصرفکنندگان بیشتر
معایب طرح دوم
افزایش هزینه برای رانندگان پرمصرف
احتمال ایجاد بازار غیررسمی سهمیه
نیاز به زیرساخت دقیق برای کنترل سهمیهها
طرح سوم سهمیه بنزین؛ سهمیه برای همه ایرانیان با امکان انتقال
در جدیدترین سناریو، دولت پیشنهاد داده سهمیه بنزین به جای خودرو، به افراد اختصاص پیدا کند.
بر اساس این طرح، حدود 30 لیتر در ماه برای هر عضو خانوار در نظر گرفته میشود؛ حتی افرادی که خودرو ندارند نیز سهمیه دریافت خواهند کرد.
ویژگی مهم این مدل، قابلیت انتقال سهمیه است؛ یعنی افراد میتوانند سهمیه خود را به شخص دیگری منتقل کنند.
در این طرح:
سهمیه روی کارت بانکی افراد شارژ میشود.
مدیریت سهمیه به خود مردم واگذار خواهد شد.
قیمت دوم و سوم برای بنزین تعریف نمیشود.
مزایای طرح سوم
حذف تبعیض بین دارندگان خودرو و افراد بدون خودرو
امکان استفاده مالی افراد بدون خودرو از سهمیه خود
کاهش انگیزه برای مصرف غیرضروری
معایب طرح سوم
نیاز به سامانه دقیق برای انتقال سهمیه
احتمال شکلگیری خرید و فروش گسترده سهمیه
دشواری مدیریت در مراحل ابتدایی اجرا

