شاخص‌های سهامی در نخستین روز معاملاتی بهمن ماه فروریختند؛ هرچند تا پیش از این دماسنج اصلی تالار شیشه‌ای در چند قدمی عبور از سقف ۲۸‌ماهه خود یعنی زمانی‌که شاخص‌کل در محدوده کانال ۷/ ۱‌میلیون‌ واحدی قرار داشت، دچار تعلل شده‌بود، اما در نهایت چرخش مسیر نقدینگی در جریان دادوستدهای بورس تهران و فرابورس ایران موجب شد تا معامله‌گران شاهد روزی منفی در بازار سهام کشور باشند و همچنان رویای ورود به این کانال در اذهان بورس‌‌‌‌‌‌‌بازان باقی‌بماند.

 پاسداران جمهوریاسلامی ایران تصویب کردهاست. آنطور که بهنظر میرسد این اقدام اروپاییها بیشتر دارای ماهیت نمادین بوده و تاثیری در وضعیت کشور ایجاد نخواهد کرد. در این میان سیگنالهایی از سوی اتحادیه اروپا در راستای بازگشت به برجام نیز به تهران مخابره میشود. سیاست یک بام و دو هوای اروپاییها و مشخصنبودن موضع آنها دیگر موضوعی بوده که این روزها از سوی فعالان اقتصادی کشور مورد رصد قرار گرفتهاست. در عینحال اگر دامنه تحریم به سایر کشورها سرایت پیدا کند و در ابعاد دیگر اقتصادی شاهد شکلگیری تحریم باشیم بهطور مشخص بخش مولد اقتصاد کشور از این مهم آسیبپذیر خواهد بود.

کنترل بانکهای عراق

چندی پیش فدرالرزرو ۱۶ بانک عراقی را به دلیل مراوده با ایران تحریم کرد. کوچکترشدن حلقه نقل و انتقال پولی در کشور همسایه و ممانعت از مراودات مالی بهعنوان دیگر رویکردی محسوب میشود که آمریکا در جهت اعمال کنترل شدید بر معاملات ایران اعمال کردهاست. دلیل این رویکرد کاهش پولشویی و جلوگیری از انتقال غیرقانونی دلار به ایران و سایر کشورهای خاورمیانه عنوانشدهاست. اقتصاد عراق نیز بهشدت تحتتاثیر چنین سیاستی واکنش منفی از خود نشان داده بهطوری که واحد پول این کشور نسبت به دلار با افت ارزش مواجه شدهاست. در شرایطی که کانالهای ورود دلار به ایران یکی پس از دیگری مسدود میشوند، این اقدام در بانکهای عراقی میتواند شرایط ورود ارز به کشور را با مخاطرات جدیدی همراه کند. در این میان با توجه به تشدید کنترل معاملات دلاری عراق احتمالا مسیر انتقال دلار از این کشور به ایران سختتر شود. با توجه به اینکه عراق تنها نقطه اتکای ایران در جهت دریافت دلار نیست، بنابراین نقش سایر کانالهای ارتباطی از این پس سنگینتر خواهد بود.

واکنش دلاری و زیان بورسی

واکنش دلار به تحریم سیاسی دیگر موضوعی است که میتواند معاملات بازار سهام را تحتتاثیر قرار دهد. روز گذشته نرخ اسکناس آمریکایی با افزایش قابلتوجهی همراه شد و نرخ ارز در بالاترین سطح خود قرار گرفت. در این میان سرمایهگذاران بورسی که بر حسب نرخ دستوری نیما در رقمی بالغ بر ۲۸هزار و ۵۰۰تومان معاملات خود را انجام میدهند؛ در واقع متضرر رویکرد اشتباه رئیس جدید بانکمرکزی خواهند بود؛ در واقع افزایش فاصله دو نرخ آزاد و نیما زیانی تحمیلی از سوی سیاستگذاری است که میتواند به ایجاد رانت برای بخش پشتپرده اقتصاد تمام شود. قیمت سکه نیز با توجه به رشد نرخ دلار طی روز شنبه در سقف تاریخی خود قرار گرفت. تحریم ۱۳۶ نفتکش ایرانی از سوی پاناما در کنار رویدادهای اخیر عراق میتوانند بهعنوان ۲ اهرم در جهت افزایش نرخ دلار به سطوح بالاتر طی روزهای آینده ایفای نقش کنند. تشدید انتظارات تورمی توام با کاهش قدرت خرید میتواند به تضعیف معیشت عموم جامعه ختم شود.

مسیریابی راهبرد معاملهگران

به باور برخی کارشناسان بازار فروشندگان امروز سهام در حقیقت متضررهای معاملات فردا خواهند بود، چراکه فروش در محدودههای ارزنده و خرید همان سهم در سطوحی بالاتر در روزهای آتی دقیقا رویدادی است که به کرات در بورس تهران تجربه شدهاست. در این میان برندگان بحرانهای اقتصادی سرمایهگذارانی خواهند بود که از دید بلندمدتتری نسبت به جریان دادوستدها در بازار سرمایه برخوردارند. سناریوی دیگری در بازار سرمایه مطرح است مبنیبر اینکه نگهداری سهام در شرایط کنونی میتواند پس از مدتی با فرض افزایش نرخ دلار و ارائه مجوز سیاستگذار در راستای کاهش فاصله نیما با آزاد شرایط را برای صعود قیمتی سهام فراهم کند.

منبع: دنیای اقتصاد