دی متیل فورمامید (DMF)

دی متیل فورمامید با نام دیگر دی متیل فرم آمید و با نام انگلیسی Dimethylformamide شناخته می‌شود و با علامت اختصاری DMF نمایش داده می‌شود. این ماده مایعی شفاف، بی‌رنگ، نم‌گیر و با بوی ملایم آمین است. خواص حلالیت آن به دلیل ثابت دی‌الکتریک بالا، ماهیت بی‌پروتونی، نوسانات پایین و دامنه وسیع مایع، به شکل ویژه‌ای جذاب است. DMF اغلب در واکنش‌های شیمیایی و همچنین کاربردهایی که به قدرت حلالیت بالا نیاز دارند، مورد استفاده قرار می‌گیرد و به‌عنوان یک حلال جهانی شناخته شده است.

استفاده اولیه از این ماده به‌عنوان یک حلال با میزان تبخیر کم است. DMF در تولید الیاف اکریلیک و پلاستیک استفاده می‌شود. همچنین برای مصارف دارویی، در ساخت و تولید سموم دفع آفات و در ساخت چسب، چرم مصنوعی، الیاف، فیلم و روکش‌های سطح نیز کاربرد دارد.

حلالیت بالای پلی‌آکریلونیتریل در این حلال، همراه با قابلیت حل‌پذیری خوب آن در آب، DMF را به گزینه‌ای مناسب برای تولید الیاف اکریلیک تبدیل می‌کند. چرخش الاستومرهای پلی‌یورتان نیز از محلول‌های بر پایه همین ماده انجام می‌شود.

کاربرد مهم دیگر، استفاده از آن به‌عنوان حلال برای پوشش‌های بر پایه پلی‌یورتان روی پارچه‌های چرمی و چرم مصنوعی است.

پلیمرهایی مانند پلی‌وینیل کلرید، کوپلیمرهای وینیل کلرید-وینیل استات و برخی از پلی‌آمیدها نیز به‌راحتی در آن حل می‌شوند. DMF همچنین در فرمولاسیون‌های بر پایه اپوکسی مورد استفاده قرار می‌گیرد.

صنعت داروسازی از این حلال به دلیل پارامترهای استثنایی حلالیت، به‌عنوان واکنش‌گر و عامل تبلور استفاده می‌کند.

در صنعت پتروشیمی برای تصفیه استیلن از اتیلن و بوتادین از جریان‌های C4 نیز کاربرد دارد. همچنین برای جداسازی هیدروکربن‌های آروماتیک از آلیفاتیک، که به‌راحتی در آن حل می‌شوند، استفاده می‌شود. این نوع هیدروکربن‌های آلیفاتیک در تولید روغن‌های روان‌کاری کاربرد دارند.

با توجه به حلالیت بالای دی‌اکسید سدیم در این ماده، جریانات احتراق اگزوز از سوخت‌های حاوی گوگرد بالا را می‌توان با بازیابی دی‌اکسید کربن تصفیه کرد.

این حلال به‌عنوان پاک‌کننده نیز مورد استفاده قرار می‌گیرد، برای مثال برای تمیز کردن قطعات لحیم‌شده، و همچنین به‌عنوان پاک‌کننده رنگ‌های صنعتی به کار می‌رود.

حلالیت بالای مواد معدنی در آن، منجر به کاربردش در تولید خازن‌های ولتاژ بالا نیز شده است.

این ماده همچنین به‌عنوان ناقل جوهر و رنگ، در صنعت چاپ و رنگ‌آمیزی فیبر کاربرد دارد و به‌طور گسترده‌ای به‌عنوان حلال، واکنش‌گر و کاتالیزور در شیمی آلی مصنوعی استفاده می‌شود.

موارد استفاده

• فرآیندهای کشاورزی شیمیایی
• الیاف
• سیال انتقال حرارت (HTF) – پردازش دارویی
• پردازش روغن یا گاز
• پردازش پلیمر
• حلال‌های فرآوری‌شده
• پالایش
• منسوجات

موارد ایمنی و شرایط نگهداری

DMF دارای سمیت کم بوده و باعث تحریک جزئی پوست و غشاهای مخاطی می‌گردد.

باید در مکان‌های عاری از منابع احتراق استفاده شود و مقادیر بیشتر از یک لیتر باید در محفظه‌های فلزی کاملاً دربسته و به دور از مواد اکسیدکننده ذخیره‌سازی گردد.

جهت استعلام قیمت و خرید دی متیل فورمامید (DMF)، می‌توانید به صفحه محصول در سورناشیمی نیز مراجعه کنید.